Het Kindhuis: coaching & therapie voor je kind en advies voor jou als ouder

Teveel complimenten?

Kun je een kind ook te veel complimenten geven?

Uit verschillende hoeken rinkelden er de laatste weken alarmbellen over hoe ouders hun kinderen overladen met complimenten. Een T.V.-programma, stukjes in kranten en er is zelfs iemand gepromoveerd op het verband tussen overwaardering door ouders en kenmerken van narcisme bij kinderen. En ja, dat verband bleek wel degelijk te bestaan!
Sommige ouders menen op zeer jonge leeftijd een groot talent op het gebied van sport of muziek in hun kind te ontdekken, anderen zijn onder de indruk van de enorme woordenschat van die kleine. Als ze dit maar vaak genoeg zeggen waar hun kinderen bij zijn, gaan die ook zelf geloven dat ze helemaal geweldig zijn. De gevolgen daarvan kunnen ernstig zijn. Ze ontwikkelen inderdaad narcistische trekjes, kunnen slecht tegen kritiek, reageren agressief als ze eens minder positief commentaar krijgen en zijn zeer gevoelig voor “afgaan” in de ogen van anderen. Dat laatste kan dan weer faalangst tot gevolg hebben. Al met al worden deze kinderen er als volwassene ook niet leuker op. Complimenten blijken ook nog verslavend te zijn; er ontstaat behoefte aan steeds meer. Ook de facebook-cultuur met het duimpje omhoog en enthousiaste berichten over zoveel duizend “likes” werkt hier aan mee.
Maar hoe zit dat dan? Moeten we onze kinderen dan niet onvoorwaardelijk liefhebben en altijd positief benaderen? En wat zeggen we dan tegen een kind dat echt hoogbegaafd is of onmiskenbaar muzikaal? Je kind helemaal nooit prijzen is uiteraard ook geen optie. Om te beginnen is het wat en hoe van het complimenten geven nog een hele kunst. Het gaat erom dat het beter is om het gewaardeerde gedrag te benoemen, dan een algemeen waardeoordeel te geven. Zelf heb ik er een hekel aan als ouders een kind “lief” of “stout” noemen of als ze mij vragen of hun kind zich “goed” gedragen heeft. Geen enkel kind is de hele dag lief en dat hoeft ook helemaal niet. Van een heel uur “goed gedrag” (wat dat ook mag zijn) word ik niet veel wijzer en het kind ook niet!
Een paar voorbeelden: Niet: wat ben je lief vandaag, maar wel: wat fijn dat je me helpt met het uitruimen van de afwasmachine! Liever niet: je hebt een 9 gehaald, wat ben je slim! Maar wel: Dat heb je heel goed aangepakt! Of: Je bent vast heel veel over dit onderwerp te weten gekomen! Het gaat dus ook om het herkennen van oorzaak en gevolg. Daardoor krijgt een kind ook meer het gevoel dat wat het doet, ertoe doet en daarmee meer grip op zijn of haar omgeving. Dat geldt uiteraard ook voor een reactie op ongewenst of onhandig gedrag van kinderen. Wel grenzen stellen, maar geen straffen die niets met het vervelende gedrag te maken hebben. Als het even kan wel consequenties laten merken. Te lang getreuzeld met uitkleden en tanden poetsen? Jammer dat er dan geen tijd meer is voor een verhaaltje! Oeps, een vol glas omgegooid; ga snel de keukenrol halen! Broertje of zusje geschopt of uitgescholden? Sorry zeggen! Liefst voluit, zo van: sorry dat ik jou een ….. genoemd heb!
Als een kind het idee heeft, dat het steeds moet bewijzen dat het slim is, dan zal het uitdagingen uit de weg gaan. Succes is dan immers niet verzekerd. Dat geldt ook voor hoogbegaafde kinderen. Door kinderen te leren dat het fijn is om je steeds verder te ontwikkelen, gaan ze genieten van het leren zelf, ook als dat met fouten maken, vallen en opstaan gaat. En natuurlijk is er niks mis mee als ouders op willekeurige momenten zeggen of op andere manieren laten merken dat ze van hun kind houden!

Laat een reactie achter

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.